ՀԱՅՈՑ ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆ․տեսություն, դասավանդման մեթոդաբանություն, հմտություններ
Հայոց պատմության դասավանդման մեթոդաբանություն. Մասնագիտական հենարան՝ Սփյուռքի ուսուցիչների համար
2022 թվականից մեկնարկած «Հայոց պատմություն․ տեսություն, դասավանդման մեթոդաբանություն, հմտություններ» անվճար հեռավար ծրագիրը, որի հեղինակն է պատմաբան Մհեր Հովհաննիսյանը, դարձել է Սփյուռքի հայկական կրթօջախների ուսուցիչների վերապատրաստման կարևոր հարթակ։ Ծրագիրը միտված է ժամանակակից մեթոդաբանական գործիքներով ապահովելու այն մանկավարժներին, որոնք Հայոց պատմություն են դասավանդում Սփյուռքի ամենօրյա և մեկօրյա դպրոցներում։
Դասընթացը ստեղծվել է որպես մասնագիտական աջակցության միջոց՝ հաշվի առնելով Սփյուռքի կրթական հաստատությունների յուրահատկությունները։ 2022 թվականից ի վեր անցկացվել է 9 դասընթաց՝ ներգրավելով ավելի քան 70 ուսուցչի։ Աշխարհագրական ընդգրկումը բավական լայն է՝ ներառելով Հայաստանը, Վրաստանը, Ռուսաստանը, Էստոնիան, Իսպանիան, Մեծ Բրիտանիան, Ֆրանսիան, Գերմանիան, Հոլանդիան, Ավստրիան, Հունաստանը, Լիբանանը, Սիրիան, Իրանը, Եգիպտոսը, ԱՄՆ-ը և Կանադան։
Հեղինակի՝ Մհեր Հովհաննիսյանի մասնագիտական ուղին հարուստ է վերապատրաստման փորձով․ դեռևս 2012 թվականից նա ներգրավված է եղել ՀՀ Սփյուռքի և ԿԳՄՍ նախարարությունների Սփյուռքի ուսուցիչների համար նախատեսված վերաորակավորման ծրագրերում, իսկ 2016-2017 թվականներին ղեկավարել է ՀՀ Սփյուռքի նախարարության և ԵՊՀ «Սփյուռք» ամառային դպրոցը։ Հովհաննիսյանի գիտական ու մանկավարժական գործունեության ընթացքում իրականացվել են նաև թիրախային հեռավար ծրագրեր՝ ԱՄՆ, Ռուսաստանի, Լիբանանի ուսուցիչների համար։
Այս դասընթացը հիմնարար դեր ունի Սփյուռքի կրթական համակարգի ամրապնդման գործում։ Ուսուցիչներին մեթոդաբանական գիտելիքներով ապահովելը երաշխիք է, որ Հայոց պատմության դասավանդումը դուրս կգա սովորական տեղեկատվական հոսքի շրջանակներից և կդառնա աշակերտի ազգային ինքնության ձևավորման ակտիվ գործընթաց։ Ծրագրի փորձառությունը ցույց է տալիս, որ գիտելիքի և մեթոդաբանության սիներգիան լավագույն լուծումն է Սփյուռքի կրթական մարտահրավերները հաղթահարելու համար։
Մհեր Հովհաննիսյանը նշում է․ - «Ուսուցիչը Սփյուռքում ոչ միայն պատմական փաստեր փոխանցող է, այլև հայապահպանության հիմնական դերակատարը։ Մեր նպատակն է ոչ միայն տալ նոր գիտելիքներ, այլև ցույց տալ այն մեթոդները, որոնցով պատմությունը կդառնա աշակերտի համար սիրելի, հասկանալի և ինքնության անբաժանելի մասը։ Այս դասընթացներով մենք ստեղծում ենք մի մասնագիտական միջավայր, որտեղ փորձի փոխանակումն ու աջակցությունը շարունակական են»։
Ավելի քան 70 մասնագետներ արդեն հնարավորություն են ստացել թարմացնելու իրենց դասավանդման մեթոդները և փոխանակելու փորձը գործընկերների հետ։ Հետագա հեռանկարները կապված են դասընթացների շարունակականության ապահովման և մասնագիտական համայնքի ընդլայնման հետ, որը կշարունակի ծառայել որպես Սփյուռքի հայագիտական կրթության կարևորագույն հենասյուն։
Ծրագրի ավարտից հետո ձևավորված մասնագիտական կապը չի կտրվում․ հեղինակը շարունակում է մշտական շփում պահպանել մանկավարժ-շրջանավարտների հետ՝ խրախուսելով փորձի փոխանակումն ու հետագա համագործակցությունը։